شبهای پایانی اسفند که از راه میرسد، قم حالوهوایی دیگر پیدا میکند؛ شهری که در بیشتر ماههای سال با صبغهای مذهبی و آرام شناخته میشود، در شبهای منتهی به نوروز، پر از جنبوجوش، رنگ و صدا میشود.
✍️ زهرا موحدی
بازار شب عید در قم فقط محل خرید نیست؛ آیینهای است از ذوق، دغدغه، سنت و تلاش مردمی که در لابهلای حجرهها و چرخهای دستفروش، دنبال طراوتی برای تحویل سال میگردند.
چهارراه بازار تا میدان کهنه، کوچههای اطراف حرم مطهر، خیابان ارم، بلوار جمهوری و بازار کهنهقم این روزها پر شدهاند از بساطیها و صدای چانهزدن. فرشهای کوچک، لباسهای نو، آجیلهای رنگی، ماهی قرمز و سبزههای دستپروردهی خانگی، همه در کنار هم ترکیبی ساختهاند از سنت و معیشت.
قم، با همهی تفاوتهایش، در بازار شب عید، به شهرهای دیگر ایران شبیه میشود. مردمی که در طول سال شاید کمتر با شور عمومی همراه باشند، حالا در بازارهای نوروزی، لبخند میزنند، قیمت میپرسند، و برای بچهها لباس نو میخرند. در کنار همهی اینها، اما نشانههایی از فرهنگ خاص قمی هم دیده میشود؛ از فروش پارچههای مشکی برای ایام فاطمیه و محرم گرفته تا غرفههایی با کتابهای مذهبی و تقویمهای حرممحور.
فرصتها و چالشها
بازار شب عید قم، علاوه بر جنبه اقتصادی، نوعی پیوند فرهنگی میان مردم و شهر است. با این حال، نبود نظارت جدی بر قیمتها، کمبود پارکینگ در اطراف بازار سنتی، و آشفتگی ترافیکی از چالشهایی هستند که حالوهوای نوروزی را برای برخی تلخ میکنند.
از سوی دیگر، در سالهای اخیر، برپایی بازارچههای نوروزی شهرداری در پارکها و بوستانها، فرصتی ایجاد کرده تا خانوادهها در فضایی آرامتر خرید شب عید را تجربه کنند و دستفروشان هم جای ثابتی داشته باشند.
قم در شب عید، شهری میان سنت و نوگرایی است؛ جایی که هم «ماهی قرمز» در سفرهها هست، هم «دعای تحویل سال» در کنار پنجره فولاد. بازار شب عید قم، تلاقی رنگ و ایمان است؛ و در شلوغی آن، زندگی جاریست.
- نویسنده : زهرا موحدی
